#ZawódPielęgniarka Newsy Opieka nad pacjentem Pod sliderem

Czy pielęgniarki paliatywne zyskają uprawnienia do stwierdzania zgonu? Stanowisko PTPOP i wywiad z ekspertem

Ten tekst przeczytasz w 4 min.

Konsultant krajowa w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej, dr n. o zdr. Izabela Kaptacz, wystąpiła z wnioskiem do ministra zdrowia w zakresie poszerzenia grona uprawnionych do dokonywania oględzin, stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu o pielęgniarki z tytułem specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej. Członkowie Polskiego Towarzystwa Pielęgniarstwa Opieki Paliatywnej podczas Walnego Zebrania w zdecydowanej większości poparli wdrożenie takich uprawnień.

2 lipca 2022 r. odbyło się Walne Zebranie Sprawozdawcze Członków Polskiego Towarzystwa Pielęgniarstwa Opieki Paliatywnej (PTPOP), podczas którego po odbytej dyskusji podjęto stanowisko w sprawie poszerzenia grona uprawnionych do dokonywania oględzin, stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu o pielęgniarki paliatywne (przy 90 proc. poparciu). Członkowie Towarzystwa uznali, że możliwość stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu przez pielęgniarkę z tytułem specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej jest niezbędna. Stanowisko przedstawiono Naczelnej Radzie Pielęgniarek i Położnych oraz ministrowi zdrowia.

Prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, Zofia Małas, zwraca uwagę, że brak precyzyjnych regulacji oraz braki kadrowe sprawiają znaczące wydłużanie procesu stwierdzania zgonu u pacjentów w chorobie terminalnej. Problem ten nasilił się również w trakcie pandemii COVID-19. Jak poinformowała Prezes NRPiP, Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych na wrześniowym posiedzeniu prezydium samorządu zaprosi konsultant krajową w dziedzinie pielęgniarstwa paliatywnego, by omówić tę kwestię i przedstawi ostateczne stanowisko w tej sprawie.

PTPOP: zmienia się rola pielęgniarek w opiece nad nieuleczalnie chorymi

– Nadanie kompetencji analogicznej do lekarskiej i włączenie pielęgniarek do grupy osób z uprawnieniami do stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu jest odpowiedzią na dynamiczną sytuację i potrzeby społeczne oraz zmieniającą się rolę pielęgniarek w opiece nad nieuleczalnie chorymi, którzy byli objęci opieką zespołu opieki paliatywnej i hospicyjnej. Propozycja nadania nowego uprawnienia dla pielęgniarek jest odpowiedzią na potrzeby rodzin pacjentów, ale przede wszystkim na głosy pielęgniarek widzących możliwość kompetencyjną oraz świadomych odpowiedzialności. Nadanie uprawnień pielęgniarkom w tym zakresie powinno być poprzedzone wdrożeniem kształcenia uzupełniającego, szczególnie w zakresie formalnym i prawnym wystawiania karty zgonu – podkreśla Polskie Towarzystwo Pielęgniarstwa Opieki Paliatywnej.

W stanowisku, jakie opracowano podczas zebrania 2 lipca 2022 r., mgr Anna Kaptacz, Prezes PTPOP w imieniu Członków Walnego Zebrania, podkreśliła, iż aktualnie ocena parametrów życiowych stanowi podstawowy i nieodzowny element badania fizykalnego, jakie pielęgniarki wykonują w zakresie swoich kompetencji. Ponadto, jak zwróciła uwagę Prezes, wgląd i praca z dokumentacją medyczną dają jak najlepsze podstawy do określania przyczyny zgonu.

PTPOP zaproponowało wprowadzenie uprawnienia do oględzin zwłok, stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu przez pielęgniarkę:

  • ze specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej,
  • wobec pacjentów objętych opieką paliatywną – domową lub stacjonarną,
  • po ukończeniu kształcenia uzupełniającego w tym zakresie.

Prof. Wiśniewski: „Nadanie pielęgniarkom paliatywnym uprawnień do stwierdzania zgonu jest krokiem w dobrym kierunku”

W rozmowie z Evereth News dr hab. n. med. Marcin Wiśniewski, prof. UMK – Katedra Anatomii Prawidłowej Collegium Medicum UMK  w Bydgoszczy, Hospicjum im. Ks. J. Popiełuszki w Bydgoszczy, konsultant wojewódzki w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej, podkreślił, że nadanie pielęgniarkom pracującym w opiece paliatywnej uprawnień do stwierdzania zgonu i wystawiania karty zgonu jest krokiem w dobrym kierunku

– Oczywiście uprawnienie to powinno być ograniczone tylko do specjalistów w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej legitymujących się ponadto tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa. W związku z tym, że aktualnie obowiązujące standardy kształcenia przed- jak i podyplomowego nie przewidują efektów uczenia w tym zakresie, uprawnienie takie powinno być poprzedzone ukończeniem przez pielęgniarkę dedykowanego kursu specjalistycznego. Program takiego kursu powinien być opracowany przez CKPPiP we współpracy z Konsultantem Krajowym w dziedzinie Medycyny Sądowej i realizowany wyłącznie przez uczelnie medyczne – zaznaczył ekspert.

Karolina Rybkowska, Evereth News: Jakie argumenty przemawiają za tym, by nadać pielęgniarkom paliatywnym uprawnienia do stwierdzania zgonu, a jakie przeciw?

Prof. Marcin Wiśniewski: – Argumentem przemawiającym za nadaniem takiego uprawnienia są wysokie kompetencje pielęgniarek pracujących w ośrodkach opieki paliatywnej, a samo stwierdzenie zgonu i wystawienia karty zgonu może stanowić element zakończenia opieki nad pacjentem. Ponadto warto zauważyć, że w projektowanych przepisach nowej Ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych osobą uprawnioną do stwierdzania zgonów i wystawiania karty zgonu ma być także kierownik zespołu ratownictwa medycznego, który nie będzie lekarzem (pielęgniarka systemu/ratownik medyczny). Problem może pojawić się zawsze, również w obecnej sytuacji, np. trudność w wykluczeniu udziału osób trzecich czy niejasności co do okoliczności zgonu, ustawodawca przewiduje możliwość wezwania koronera i odstąpienia od dalszych czynności. Wprowadzanie kompetencji w postaci ordynacji i wystawiana i recept przez pielęgniarki przebiegał w atmosferze wielkiej niewiadomej skutków, dziś jest to znaczące udogodnienie dla wielu pielęgniarek i położnych, a przede wszystkim pacjentów. Czas jednak pokazał, że wiele pielęgniarek nadal nie korzysta z takiego uprawnienia, więc nie widzę tu obaw o przymuszanie grupy uprawnionych pielęgniarek do wykonywania tej procedury.

Czy uprawnienia te przyspieszą stwierdzanie zgonów i odciążą lekarzy od tego obowiązku?

– Niewątpliwie tak, ponieważ w chwili obecnej niejednokrotnie zdarza się, że pielęgniarka spędza z telefonem 1-2 godziny w poszukiwaniu lekarza, który przyjedzie i stwierdzi zgon. Należy pamiętać, że dla większości lekarzy zatrudnionych w ośrodkach opieki paliatywnej jest to dodatkowa praca i np. nie mają oni możliwości opuszczenia macierzystego miejsca pracy w godzinach przedpołudniowych. Ponadto jeśli w ośrodku opieki paliatywnej jest pełniony dyżur to wyjazd do stwierdzenia zgonu nie będzie stanowił priorytetu w momencie gdy pomocy będzie potrzebował np. pacjent z bólem, dusznością czy innymi objawami somatycznymi.

Czy braki kadrowe wśród personelu pielęgniarskiego, nadmiar pracy i obowiązków nie są przeszkodą, by nadać takie uprawnienia pielęgniarkom?

– Nadmiar obowiązków jest chyba czymś co odczuwają wszyscy pracownicy sprawujący opiekę nad pacjentem. Myślę, że delegowanie części obowiązków na opiekunów medycznych jest w stanie odciążyć pielęgniarki w ich pracy. Poza tym należy pamiętać, że nadanie uprawnień nie będzie dotyczyło wszystkich pielęgniarek zatrudnionych w ośrodkach opieki paliatywnej.

Źródła: PTPOP, Evereth News

 

PRZECZYTAJ POPRZEDNI TEKST Z CYKLU #ZAWÓDPIELĘGNIARKA:

 

https://www.facebook.com/everethnews

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.